لندن، انگلستان – بیست و پنجمین پاویون تابستانی گالری سرپنتین، یکی از معتبرترین رویدادهای معماری جهان، امسال توسط معمار بنگلادشی، مارینا تبسم (Marina Tabassum)، طراحی و اجرا شده است. این پاویون با عنوان «کپسولی در زمان»، یک پناهگاه کپسول-مانند است که به طور کامل از چوب ساخته شده و با پنلهای شفاف عسلی-زرد، نور را به شکلی گرم و دعوتکننده به داخل فضا فیلتر میکند.
این اولین پروژه ساخته شده توسط تبسم در بریتانیاست و انتخاب او، ادامهدهنده سنت سرپنتین در دعوت از معماران بزرگی است که پیش از این در این کشور اثری نساختهاند. این پاویون، فلسفه معماری تبسم را که ریشه در ناپایداری و سازگاری با اقلیم دارد، به نمایش میگذارد.
فلسفه ناپایداری در پاویون سرپنتین ۲۰۲۵
مارینا تبسم، که بیشتر به خاطر طراحی خانههای پیشساخته و مقاوم در برابر سیل برای پناهندگان اقلیمی در بنگلادش شناخته میشود، با مفهوم «ناپایداری» در معماری غریبه نیست. او میگوید: «وقتی ما کار در سواحل بنگلادش را آغاز کردیم، جایی که زمین دائماً در حال حرکت است، فهمیدیم که معماری لزوماً نباید ایستا باشد.»
این دیدگاه، در تضاد کامل با معماریهای یادمانی و سنگینی قرار دارد که برای صدها سال ماندگاری طراحی میشوند. در قلب پاویون «کپسولی در زمان» او، یک درخت گینکو نیمهبالغ قرار دارد؛ گونهای کمیاب و مقاوم در برابر تغییرات اقلیمی که پس از برچیده شدن پاویون، در باغ باقی خواهد ماند و نمادی از پایداری در دل یک سازه موقت است.
سکوی پرتابی برای ستارههای معماری
کمیسیون پاویون سرپنتین که از سال ۲۰۰۰ با طراحی زاها حدید آغاز شد، در طول ۲۵ سال به یک سکوی پرتاب قدرتمند برای به شهرت رساندن معماران در سطح جهانی تبدیل شده است. این رویداد نه تنها میزبان «معماران ستاره» مانند فرانک گری و رم کولهاس بوده، بلکه به چهرههای کمتر شناختهشده نیز فرصت درخشش در بریتانیا را داده است.
بسیاری از طراحان سابق این پاویون، پس از آن به موفقیتهای چشمگیری دست یافتهاند. دیبیدو فرانسیس کره و فریدا اسکوبدو پس از طراحی پاویون خود، به ترتیب برنده جایزه پریتزکر و مسئول بازطراحی موزههای بزرگی چون متروپولیتن شدند. این امر، اهمیت این رویداد را به عنوان یک نقطه عطف در کارنامه حرفهای یک معمار نشان میدهد.
تحلیل نهایی نبض ساختمان:
انتخاب مارینا تبسم برای طراحی پاویون سرپنتین ۲۰۲۵، یک بیانیه هوشمندانه و به موقع از سوی گالری سرپنتین است. در دورانی که بحران اقلیمی و مهاجرتهای ناشی از آن به یکی از بزرگترین چالشهای جهانی تبدیل شده، انتخاب معماری که تخصص و فلسفهاش بر روی «معماری برای پناهندگان» و «طراحی پایدار و ناپایدار» متمرکز است، بسیار معنادار است.
این انتخاب، گفتمان معماری را از فرمهای صرفاً زیباییشناختی به سمت یک معماری مسئولانهتر و انسانگرایانهتر سوق میدهد. پاویون تبسم، یک یادآوری شاعرانه است که معماری، بیش از آنکه در مورد ساختن یادمانهای ابدی باشد، در مورد خلق «پناهگاه» و فضاهایی برای زندگی است، حتی اگر این زندگی موقتی و گذرا باشد.
نبض ساختمان؛ رصد تحولات، پیشبینی آینده.
