تهران، ایران – در یک اقدام نوآورانه در عرصه تأمین مالی و مشارکت مردمی در پروژههای عمرانی، شهرداری تهران طرح خانهریز را برای عرضه عمومی معرفی کرده است. این طرح با هدف جذب سرمایههای خرد شهروندان به بازار ساختوساز طراحی شده و امکان خرید امتیازهای کوچک ملک، معادل یکصدم یک متر مربع (۱۰۰ سانتیمتر مربع) از املاک در حال ساخت را فراهم میکند.
«نوید خاصهباف»، مدیرعامل سازمان سرمایهگذاری و مشارکتهای مردمی شهرداری تهران، در نشست خبری اخیر خود با اشاره به این طرح، آن را گامی مهم در جهت تقویت حضور مردم در حوزه اقتصادی و تأمین مسکن دانست. وی این اقدام را در ادامه تحولات جدی در سازمان سرمایهگذاری شهرداری خواند که منجر به شفافسازی ۶۶ همت از پروژههای بلاتکلیف و تبدیل ۲۳ همت از آن به درآمد شده است. این مقام مسئول تأکید کرد که هرچند چرخ سرمایهگذاری با جذب ۱.۵ همت جدید فعال شده، اما ظرفیتهای گستردهای در شهر تهران وجود دارد که نیازمند مشارکت عمومی برای فعالسازی است.
سازوکار «خانهریز» و حذف ریسکهای مدلهای قدیمی
طرح «خانهریز» بر مبنای خرید امتیاز کسری از ملک مشخص بنا شده است؛ به این صورت که آپارتمانی که هنوز در حال ساخت است، قیمتگذاری میشود و هر شهروند میتواند ۱۰۰ سانتیمتر از آن را خریداری کند. این مدل به فرد اجازه میدهد که سرمایه خود را بهتدریج افزایش دهد و مالکیت خرد و واقعی در ملک داشته باشد. خاصهباف در مورد سازوکار اجرایی، بر اهمیت شفافیت و اعتماد عمومی تأکید کرد.
وی توضیح داد که در این پروژه تنها از سازندگان خوشنام استفاده خواهد شد و تلاش شده است تا ایرادهای مدلهای قدیمی مشارکتی، نظیر تعاونیهای ناموفق، برطرف شود. قیمت هر «خانهریز» بر اساس میانگین قیمت کارشناسیشده ملک تعیین میشود و پس از مزایده، امتیاز هر واحد تحت شرایط کاملاً یکسان عرضه خواهد شد. این طرح نه تنها به شهروندان تهرانی، بلکه به سرمایهگذاران از سراسر کشور اجازه مشارکت میدهد.
شفافیت ماهانه پیشرفت پروژه و برنامههای توسعه آتی
یکی از نکات کلیدی که شهرداری تهران برای جلب اعتماد عمومی بر آن پافشاری کرده، شفافیت حداکثری در روند اجرای پروژهها است. به گفته خاصهباف، میزان پیشرفت پروژه ماه به ماه در سامانه «شهرزاد» قابل مشاهده خواهد بود و تمام روندها به صورت شفاف به اطلاع عموم میرسد. عرضه عمومی این طرح مهم اقتصادی از اول دیماه آغاز خواهد شد و منطقه ۵ تهران به عنوان نقطه شروع اجرای آن تعیین شده است.
مدیرعامل سازمان سرمایهگذاری با اذعان به وجود ریسکهای ذاتی در هر سرمایهگذاری، یادآور شد که اگرچه ممکن است رشد ارزش ملک از داراییهایی مانند طلا کمتر باشد، اما در نهایت سرمایهگذار صاحب بخشی از یک ملک واقعی و ملموس خواهد شد. وی همچنین از برنامههای آتی برای گسترش این مدل به حوزههای دیگر، از جمله هتلها، مراکز تجاری، اداری و گردشگری خبر داد و افزود که مدلهایی مانند «خانهریز-اجاره» نیز در دست بررسی است تا فرد علاوه بر مالکیت، از محل اجاره ملک نیز بهرهمند شود.
تحلیل نهایی نبض ساختمان | طرح خانهریز
طرح «خانهریز» شهرداری تهران، یک نوآوری مهم در تأمین مالی خرد مسکن است که در صورت موفقیت، میتواند پتانسیلهای سرمایههای کوچک را به سمت ساختوساز واقعی هدایت کند. نبض ساختمان این اقدام را مثبت ارزیابی میکند، زیرا با توجه به افزایش شدید قیمت مسکن، امکان مالکیت را برای اقشار ضعیفتر فراهم میآورد و از خروج این سرمایهها به سمت بازارهای غیرمولد (مانند طلا و ارز) جلوگیری میکند.
با این حال، موفقیت نهایی این طرح به دو عامل کلیدی بستگی دارد: اول، حفظ شفافیت کامل و مستمر در تعیین قیمت، مزایده و گزارش پیشرفت پروژهها؛ و دوم، کیفیت و خوشنامی سازندگان منتخب برای تضمین تکمیل بهموقع پروژهها. شهرداری باید اطمینان حاصل کند که این طرح، به دلیل پیچیدگیهای اجرایی یا نوسانات بازار، به سرنوشت تعاونیهای ناموفق دچار نشود. این مدل میتواند الگویی برای جذب مشارکت مردمی در سایر بخشهای اقتصاد شهری باشد.
نبض ساختمان؛ رصد تحولات، پیشبینی آینده.
منبع
