لسآنجلس، ایالات متحده – استودیوی معماری BIG (Bjarke Ingels Group)، سرانجام نخستین پروژه ساختمانی خود در محدوده شهرستان لسآنجلس را با نام مرکز علمی رابرت دی (Robert Day Sciences Center) در پردیس کالج کلرمونت مککینا تکمیل کرد. این ساختمان پنجطبقه که در سال ۲۰۲۰ کارفرمایی آن آغاز شد، نه تنها فضاهای آموزشی، آزمایشگاهها و کلاسهای اختصاصی علم را در خود جای داده، بلکه به عنوان اولین سازه تکمیلشده از طرح جامع کلی پردیس، که خود توسط BIG طراحی شده، محسوب میشود.
سازه از سه جفت حجم مستطیلی انباشته تشکیل شده است. ویژگی اصلی این طراحی، چرخش ۴۵ درجهای هر جفت حجم نسبت به طبقه زیرین است. این چرخش هدفمند، فضای میانی را به یک آتریوم مرکزی محصور در شیشه تبدیل کرده که به گفته بیارک اینگلز، بنیانگذار BIG، به عنوان یک فضای اجتماعی پر جنب و جوش عمل میکند.
هندسه فضایی و آتریوم پیرانزیایی (Piranesian Atrium)
ساختار این ساختمان، که نمای بیرونی آن با روکش بتن مسلح و خرپاهای فولادی پوشانده شده، با یک منطق ساده در عین حال پویا سازماندهی شده است. بیارک اینگلز در تشریح کانسپت میگوید: «ما مرکز علوم را به صورت مجموعهای از حجمهای موازی و کنار هم تصور کردیم که یک فضای عمومی در میان آنها قرار دارد و همگی در راستای مال اصلی پردیس چرخیدهاند.»
با وجود آنکه هر یک از حجمهای مستطیلی به صورت مجزا، فضاهایی منطقی، انعطافپذیر و مجهز برای آزمایشگاههای مرطوب یا کامپیوتری هستند، آتریوم باز میان آنها به یک فضای اجتماعی پیرانزیایی تبدیل شده است؛ فضایی عمودی که دانشجویان، اعضای هیئت علمی و اساتید میتوانند یکدیگر را در هر طبقه مشاهده کنند و تعاملات میانرشتهای تقویت شود.
تعاملات میانرشتهای و فضاهای بیرونی در مرکز علمی رابرت دی
ورودیهای اصلی ساختمان در سه نقطه تعریف شدهاند: یک ورودی زیرزمینی، ورودیهایی در طبقه همکف، و دهانههای بزرگی که زیر حجمهای کنسول شده طبقات فوقانی قرار دارند. در فضای داخلی، چوب داگلاس فِر (Douglas Fir) برای روکش دیوارها استفاده شده و پالت رنگی قرمز و طلایی کالج در کفپوشها، مبلمان و اثاثیه به کار رفته است. یک راهپله بزرگ اجتماعی در طبقه همکف قرار دارد و به مرکز ساختمان میرود.
همچنین، این ساختمان دارای هشت تراس بیرونی است که با گیاهان بومی محوطهسازی شدهاند. این تراسها با هدف تبدیل شدن به «کلاسهای درس روباز» یا فضاهای اجتماعی مکمل طراحی شدهاند. به گفته هیرام ای. چودوش، رئیس کالج، ساختمان به شکلی طراحی شده تا کار و تعاملات اجتماعی را در تلاقی رشتهها تشویق کند و شیشهها موانع میان رشتهای را از بین میبرند.
تحلیل نهایی نبض ساختمان
پروژه مرکز علمی رابرت دی یک نمونه برجسته از نقش معماری در مکانیسمهای آموزشی و اجتماعی است. رویکرد BIG در چرخاندن حجمها، یک راهحل هوشمندانه برای حفظ انعطافپذیری عملکردی در هر واحد (آزمایشگاهها و کلاسها) در کنار خلق یک فضای عمومی مرکزی منحصربهفرد است. نبض ساختمان معتقد است که آتریوم به عنوان یک «فضای اجتماعی پیرانزیایی»، عامل اصلی و کاتالیزور ارتباطات میانرشتهای است.
این طراحی، نشان میدهد که در معماری آموزشی مدرن، دیگر تنها کارایی کلاسها ملاک نیست، بلکه توانایی فضا در تحریک تعاملات غیررسمی و یادگیری در تقاطعها اهمیت حیاتی دارد. این پروژه نه تنها از نظر فنی یک شاهکار است، بلکه به صورت استراتژیک، بافت فیزیکی را به ابزاری برای تقویت فرهنگ همکاری و نوآوری در محیط آکادمیک تبدیل کرده است.
نبض ساختمان؛ رصد تحولات، پیشبینی آینده.
منبع
Dezeen: BIG completes “first built project in Los Angeles” at Claremont McKenna College
