درمیان، خراسان جنوبی – فصل جدیدی از عملیات مرمت و احیای منزل تاریخی عبدالله بیک مسینایی، یکی از بناهای منحصربهفرد دوره افشاریه، در روستای هدف گردشگری درمیان آغاز شد. امیراسماعیل شهسواری، مسئول میراثفرهنگی، گردشگری و صنایعدستی شهرستان درمیان، با اعلام این خبر، تاکید کرد که این پروژه نمونهای موفق از مرمت بناهای تاریخی با مشارکت مالکان است.
در این فصل از مرمت، فضاهای درونی این بنای ارزشمند که به دلیل تزئینات نفیس گچبری و پنجرههای ارسی شهرت دارد، با نظارت کارشناسان میراث فرهنگی و همکاری مالک، احیا و بازسازی شد.
مرمت بناهای تاریخی با مشارکت مالکان: یک الگوی موفق
به گفته شهسواری، مرمت منازل تاریخی در شهرستان درمیان با مشارکت فعال مالکان آنها و با رعایت کامل ضوابط میراثفرهنگی صورت میگیرد. این رویکرد، نه تنها به حفظ و احیای سریعتر بناها کمک میکند، بلکه با ایجاد حس تعلق و مسئولیت در میان مالکان، به نگهداری بهتر این گنجینههای تاریخی در بلندمدت نیز منجر میشود.
پروژه منزل مسینایی، که در سال ۱۳۸۴ به ثبت ملی رسیده است، نمونهای بارز از موفقیت این مدل مشارکتی است که میتواند الگویی برای سایر بناهای تاریخی در سراسر کشور باشد.
نگاهی به معماری خانه مسینایی
این بنای تاریخی که مربوط به دوره افشاریه است، دارای ویژگیهای معماری منحصربهفردی است. پنجرههای ارسی و مشبک، تزئینات رسمیبندی و گچبریهای نفیس، از جمله شاخصههای اصلی این خانه هستند.
ضلع شمالی بنا به صورت دو طبقه (اشکوبه) و دارای ایوانی است که اتاق شاهنشین با تزئینات گچی نفیس خود، به این ایوان راه دارد. احیای این جزئیات ارزشمند، در مرکز توجه عملیات مرمت قرار داشته است.
تحلیل نهایی نبض ساختمان:
پروژه مرمت بناهای تاریخی با مشارکت مالکان در شهرستان درمیان، یک رویکرد هوشمندانه و پایدار به مقوله حفاظت از میراث معماری است. این مدل، به جای آنکه دولت را به تنها متولی و تامینکننده مالی مرمت تبدیل کند، از ظرفیت و علاقه مالکان خصوصی برای احیای داراییهای فرهنگی خود استفاده میکند.
این یک بازی برد-برد است: مالک با حمایت فنی و نظارتی میراث فرهنگی، ارزش ملک خود را افزایش میدهد و دولت با هزینهای کمتر، موفق به حفظ یک اثر ملی میشود. این رویکرد، به ویژه در شرایطی که دولت با محدودیتهای بودجهای روبروست، میتواند کارآمدترین راه برای نجات هزاران خانه و بنای تاریخی ارزشمند در سراسر ایران باشد که در خطر تخریب و فراموشی قرار دارند.
نبض ساختمان؛ رصد تحولات، پیشبینی آینده.
