برازیلیا، برزیل – استودیوی معماری Esquadra Arquitetos با تکمیل پروژه «خانه واراندا» در برازیلیا، یک نمونه موفق از معماری را ارائه داده که هدف اصلی آن، بهرهگیری حداکثری از پوشش گیاهی بومی و ارتقاء زیبایی طبیعی سایت است. این اقامتگاه ۵۰۰ متر مربعی بر روی یک قطعه زمین وسیع با شیب ملایم و درختان بومی سِرادو (Cerrado)، مانند پاینِیرا (Paineiras)، بنا شده است.
خانه واراندا با قرارگیری در بخش مرکزی زمین، این امکان را فراهم میکند که تمام فضاهای اصلی، به سوی باغ گسترده باز شوند. طراحی در یک پلان تکطبقه با ارتفاعات ملایم که دنبالهرو توپوگرافی طبیعی است، جریان هوا را به صورت متقاطع تضمین میکند و پیوندی عمیق میان فضای داخلی و طبیعت بیرون برقرار میسازد.
سازماندهی دو بلوکی و ایوان به مثابه قلب پروژه
برای تضمین کارایی و آسایش، خانه واراندا به طور واضح به دو بلوک اصلی مجزا سازماندهی شده است: بلوک اجتماعی و بلوک خصوصی (Intimate). بلوک اجتماعی، در بخش جلویی و کمارتفاعتر خانه قرار گرفته و فضاهای نشیمن، غذاخوری و آشپزخانه را در خود جای میدهد. در مقابل، بلوک دوم، فضاهای خصوصیتر شامل سوئیتهای کودکان، اتاق مهمان، دفتر کار، نشیمن خصوصی و سوئیت مستر را شامل میشود.
تمامی فضاهای این بلوک دوم به سمت بخشهای سایهدارتر و منزویتر باغ متمایل شدهاند که نور مستقیم کمتری دریافت کرده و آسایش دمایی بیشتری را فراهم میکنند. ایوان سرپوشیده بزرگ، که نام خانه از آن گرفته شده است، به عنوان قلب پروژه عمل میکند. این ایوان، پیونددهنده بلوکها بوده و به استخر، عرشه چوبی (Deck)، سونا و باغ متصل میشود و گذار میان دو بخش توسط یک تیر بزرگ بتنی نمایان که سازماندهی بصری ساختمان را بر عهده دارد، انجام شده است.
خانه واراندا با نورپردازی ایدهآل برای مجموعههای هنری
یکی از الزامات اصلی کارفرما، که از علاقهمندان به هنر و کلکسیونر آثار جمعآوری شده از سفرهای متعدد بودند، این بود که خانه باید فراتر از یک اقامتگاه، به یک گالری زنده تبدیل شود. برای پاسخ به این درخواست، ارتفاع سقف فضاهای اجتماعی افزایش یافته و دیوارهای عریض و گسترده برای نمایش تابلوها، مجسمهها و سایر اشیاء ارزشمند فراهم شده است.
استفاده از نور طبیعی فراوان در فضاهای عمومی، یک محیط ایدهآل برای برجسته کردن آثار هنری خلق کرده است. در انتخاب متریال نیز، هماهنگی با طبیعت در اولویت بوده است. بتن نمایان تیرهای بالایی و کفپوش بخش اجتماعی، وظیفه ساختاردهی و یکپارچهسازی بصری حجمها را بر عهده دارد. در مقابل، چوب در سقف بخش اجتماعی و کفپوش بلوک خصوصی، بافت و گرمای لازم برای آسایش ساکنین را فراهم میآورد.
تحلیل نهایی نبض ساختمان
خانه واراندا، نمونهای درخشان از معماری است که به صورت همزمان، به اقلیم گرم و مرطوب (Climatic) و هویت فرهنگی (Cultural Identity) پاسخ میدهد. استفاده از پلان تکطبقه و دنبال کردن توپوگرافی طبیعی سایت، ریسکهای زیستمحیطی را به حداقل رسانده و در عین حال، ایوان مرکزی نه تنها یک فضای انتقالی، بلکه یک عنصر کلیدی در فرهنگ معماری برزیل است که زندگی در فضای باز را تقویت میکند.
از دیدگاه نبض ساختمان، برجستهسازی لندسکیپ بومی (به ویژه درختان پاینِیرا که فصلها را با شکوفایی و کرک خود مشخص میکنند) نشان میدهد که معماری میتواند نقش مهمی در آگاهیبخشی به ساکنان نسبت به چرخههای طبیعی و گذر زمان ایفا کند. این پروژه، با ترکیب بتن خام، چوب و نور طبیعی، به طور موفقیتآمیزی یک گالری خصوصی با فضایی باز، آرام و بهطور عمیق ریشهدار در محیط طبیعی خود را طراحی کرده است.
نبض ساختمان؛ رصد تحولات، پیشبینی آینده.
منبع
