تهران، ایران – در یک تحول مالی مهم و ناگهانی، هیئت مدیره بانک مسکن با استناد به مصوبات بیستویکمین جلسه شورایعالی مسکن، دوره بازپرداخت تسهیلات پروژههای وام خودمالکی مسکن را از حداکثر ۲۰ سال به ۱۰ سال کاهش داد. این تصمیم، مستقیماً متقاضیانی را هدف قرار میدهد که دارای زمین بوده و تسهیلات ساخت را دریافت میکنند.
به گزارش خبرگزاری تسنیم، پیش از این، دوره مجموع مشارکت مدنی و فروش اقساطی تسهیلات نهضت ملی مسکن حداکثر ۲۰ سال (شامل ۳ سال مشارکت و ۱۷ سال فروش اقساطی) تعیین شده بود. اما بر اساس نامه ابلاغی بانک مرکزی و مصوبه جدید بانک مسکن، مقرر شد مدت کل بازپرداخت برای متقاضیان دارای زمین (پروژههای خودمالک) حداکثر ۱۰ سال و بر اساس درخواست متقاضی تعیین شود.
تأثیر مستقیم بر توان مالی خودمالکان و نرخ اقساط
کاهش ناگهانی دوره بازپرداخت به نصف، یک تغییر اساسی در مدل مالی نهضت ملی مسکن در بخش خودمالکی محسوب میشود. در حالی که این طرح به دلیل معافیت از پرداخت حق امتیاز زمین، جذابیتهایی برای سازندگان و متقاضیان خودمالک ایجاد کرده بود، کوتاهشدن دوره بازپرداخت وام عملاً منجر به دو برابر شدن مبلغ اقساط ماهانه خواهد شد.
این امر بهطور مستقیم توان مالی متقاضیان را برای تأمین هزینههای ساخت مسکن تحتالشعاع قرار میدهد. در شرایطی که سازندگان خودمالک به دلیل تورم فزاینده و افزایش مستمر هزینههای مصالح ساختمانی با تنگنای نقدینگی مواجهاند، این تصمیم جدید، فشار مالی را در مرحله بازپرداخت تسهیلات به شدت افزایش داده و میتواند انگیزه سازندگان این بخش را برای ادامه همکاری در طرحهای حمایتی کاهش دهد.
ابهام در هدفگذاری و تبعات احتمالی بر سرعت ساخت
اگرچه جزئیات و اهداف پشت پرده این مصوبه جدید بهطور کامل از سوی بانک مسکن یا شورای عالی مسکن اعلام نشده است، اما به نظر میرسد این تصمیم با هدف بازگشت سریعتر منابع بانکی و افزایش گردش مالی تسهیلاتدهی اتخاذ شده باشد.
با این حال، کارشناسان اقتصادی معتقدند که کاهش دوره بازپرداخت، ریسک نکول (عدم بازپرداخت) را برای متقاضیان خودمالک بالا میبرد و ممکن است منجر به تأخیر یا توقف پروژههای ساختمانی شود؛ چرا که توان متقاضیان برای مدیریت اقساط سنگینتر کاهش مییابد. این مصوبه در حالی ابلاغ شده که طبق گزارشهای رسمی، بخش خودمالکی یکی از بخشهای نسبتاً موفق در جذب تسهیلات نهضت ملی مسکن بوده و تداوم ساختوساز در این بخش، مستلزم مدلهای حمایتی با ثبات و متناسب با شرایط اقتصادی فعلی است.
تحلیل نهایی نبض ساختمان: وام خودمالکی مسکن
تصمیم مبنی بر کاهش دوره بازپرداخت تسهیلات خودمالکی نهضت ملی مسکن به ۱۰ سال، یک شمشیر دولبه در سیاستگذاری مالی است. نبض ساختمان این اقدام را یک تهدید جدی برای مشارکت فعال بخش خصوصی و سازندگان خرد در طرحهای حمایتی میداند. در شرایطی که تسهیلات مسکن به دلیل نرخ تورم بالا، هرگز قدرت خرید واقعی خود را حفظ نمیکند، افزایش ناگهانی بار اقساط بر دوش متقاضیان، ریسک تأخیر در بازپرداختها و کاهش تقاضا برای تسهیلات خودمالکی را افزایش میدهد.
هدف اصلی طرح نهضت ملی مسکن، افزایش تولید مسکن است و در این مسیر، مشارکت فعالانه خودمالکان حیاتی است. این مصوبه، به جای تسهیلگری، سختگیری مالی را تشدید میکند و میتواند سرعت تولید مسکن در این بخش را بهشدت کُند سازد. از این رو، انتظار میرود نهادهای تصمیمگیر، با بازنگری در این مصوبه، دوره بازپرداخت را به یک مدت منطقی و متناسب با درآمد اقشار هدف بازگردانند.
نبض ساختمان؛ رصد تحولات، پیشبینی آینده.
منبع: تسنیم
