در شرایطی که ایران با مخاطراتی چون زلزله، فرونشست زمین و بحران مصرف انرژی مواجه است، موضوع ارتقای ایمنی و کیفیت ساختمانها بیش از گذشته اهمیت یافته است. گواهینامه فنی ساختمان که منحصراً توسط مرکز تحقیقات راه، مسکن و شهرسازی صادر میشود، بهعنوان ابزاری برای تضمین انطباق سازهها و سیستمهای ساختمانی با مقررات ملی ساختمان، بهویژه مبحث ۱۹ انرژی، مطرح شده است. به گفته مسئولان این مرکز، صدور این گواهینامه برای برخی سیستمها و فرآوردههای ساختمانی هماکنون الزامی شده و احتمال گسترش دامنه اجبار آن در پروژههای ساختمانی آینده وجود دارد.
غزال راهب، رئیس مرکز تحقیقات راه، مسکن و شهرسازی، تأکید دارد که گواهینامه فنی نقش مستقیمی در افزایش ضریب ایمنی ساختمانها، کاهش مصرف انرژی و کنترل مخاطرات شهری ایفا میکند. این گواهینامه، کیفیت مصالح، تجهیزات و سیستمهای ساختمانی را از منظر ایمنی، دوام و عملکرد فنی ارزیابی میکند و بهنوعی تضمینکننده اجرای صحیح مقررات ملی ساختمان است. طبق اعلام این مرکز، تاکنون صدها سیستم و فرآورده ساختمانی موفق به دریافت گواهینامه فنی شدهاند و روند صدور آن در سال ۱۴۰۴ شتاب بیشتری گرفته است؛ موضوعی که میتواند مسیر ساختوساز کشور را به سمت استانداردهای بالاتر هدایت کند.
کارشناسان معتقدند گواهینامه فنی علاوه بر ارتقای ایمنی سازهها در برابر زلزله و آتشسوزی، تأثیر قابلتوجهی بر بهرهوری انرژی، کاهش هزینههای نگهداری و افزایش ارزش اقتصادی املاک دارد. از سوی دیگر، نقش این گواهینامه در تابآوری شهری نیز پررنگ است؛ بهطوریکه ارزیابیهای فنی مرکز تحقیقات در زمینه مکانیابی ساختمانها، به کاهش ساختوساز در پهنههای پرخطر کمک کرده است. با توجه به این کارکردها، بسیاری از فعالان صنعت ساختمان معتقدند اجباریشدن گستردهتر گواهینامه فنی، دیر یا زود به یکی از الزامات اصلی پروژههای ساختمانی تبدیل خواهد شد.
🔍 تحلیل کارشناسی نبض ساختمان | گواهینامه فنی ساختمان
گواهینامه فنی ساختمان را میتوان یکی از حلقههای مفقوده نظام ساختوساز ایران دانست که اکنون در حال پررنگشدن است. در بازاری که سالها کیفیت اجرا فدای کاهش هزینه یا سرعت ساخت شده، الزام به اخذ گواهینامه فنی میتواند تعادل را به نفع ایمنی و دوام برگرداند. هرچند در کوتاهمدت ممکن است هزینههای اولیه پروژهها افزایش یابد، اما در بلندمدت کاهش مصرف انرژی، افت هزینههای تعمیرات و افزایش عمر مفید ساختمان، این هزینه را جبران خواهد کرد.
تجربه کشورهای زلزلهخیز نشان میدهد بدون سازوکارهای کنترلی سختگیرانه، تابآوری شهری صرفاً یک شعار باقی میماند. اگر دولت و شهرداریها بتوانند گواهینامه فنی را با مشوقهای مالی، تسهیلات بانکی و تسریع فرآیندهای اداری همراه کنند، این ابزار نهتنها مانع رکود ساختوساز نخواهد شد، بلکه میتواند کیفیت شهرهای آینده را بهطور واقعی ارتقا دهد.
نبض ساختمان؛ رصد تحولات، پیشبینی آینده.
منبع: مجله سازه
