آینده بازار مسکن ایران پس از چند سال رکود، اکنون نشانههایی از تغییر وضعیت را تجربه میکند. فرشید پورحاجت، دبیر کانون انبوهسازان، اعلام کرده است که افزایش تدریجی معاملات و امتناع برخی سازندگان از فروش واحدهای نوساز میتواند نشانهای از پایان دوره رکود باشد. به گفته او، در سالهای اخیر قیمت زمین و املاک کلنگی تقریباً همراستا با تورم افزایش یافته، اما قیمت آپارتمانهای ساختهشده رشد کمتری نسبت به تورم داشته است. با این حال، روند افزایش قیمت در این بخش نیز بهصورت پلکانی در حال شکلگیری است. این تحولات در شرایطی رخ میدهد که بازار مسکن همچنان تحت تأثیر عوامل اقتصادی کلان و تحولات سیاسی قرار دارد.
پورحاجت با رد برخی ادعاها درباره کاهش معاملات در دوره تنشهای منطقهای، تاکید کرد که بازار مسکن در ماههای اخیر تحرک بیشتری داشته است. او معتقد است در صورت شکلگیری توافق سیاسی و کاهش تنشها، بازار مسکن میتواند نسبت به بازارهای موازی مانند ارز، طلا و بورس عملکرد موفقتری داشته باشد. به گفته این فعال صنعت ساختمان، افزایش قیمت مسکن محتملترین سناریوی پیشرو است و نشانههای اولیه این تغییر در بازار دیده میشود. وی همچنین شرایط فعلی را «فرصت مناسب خرید» برای متقاضیان مصرفی توصیف کرد و از ورود بخشی از سرمایههای سرگردان به این بازار خبر داد.
در عین حال، وضعیت تولید مسکن همچنان با چالش مواجه است. طبق آمار ارائهشده، میزان ساختوساز سالانه بخش خصوصی از حدود ۸۰۰ هزار واحد در اوایل دهه ۱۳۹۰ به حدود ۴۰۰ هزار واحد در سالهای اخیر کاهش یافته است. پورحاجت سیاستهای ساختوساز دستوری و تجربه شهرهای جدید را از عوامل اصلی این کاهش دانست و تاکید کرد که پروژههای مسکن در مناطق فاقد زیرساخت، مانند برخی شهرهای جدید، با استقبال محدودی مواجه شدهاند. او خواستار همکاری دولت، مجلس و نظام بانکی برای رفع موانع تولید مسکن و تقویت نقش بخش خصوصی در این حوزه شد.
تحلیل نهایی نبض ساختمان: آینده بازار مسکن ایران
اظهارات دبیر کانون انبوهسازان نشان میدهد بازار مسکن ایران در یک نقطه حساس قرار گرفته است؛ نقطهای میان رکود چندساله و احتمال ورود به یک دوره رونق تدریجی. تجربه تاریخی اقتصاد ایران نشان میدهد مسکن معمولاً با تأخیر نسبت به تورم عمومی واکنش نشان میدهد و در دورههای ثبات نسبی سیاسی و اقتصادی، به یکی از بازارهای جذاب سرمایهگذاری تبدیل میشود.
کاهش تولید سالانه مسکن در کنار رشد جمعیت شهری و تقاضای انباشته، میتواند زمینهساز افزایش قیمت در میانمدت باشد. با این حال، بدون اصلاح سیاستهای تأمین مالی، کاهش مقررات بازدارنده و تقویت مشارکت بخش خصوصی، رونق پایدار در بازار ساختوساز دشوار خواهد بود. آینده بازار مسکن بیش از هر زمان دیگری به تصمیمات کلان اقتصادی و سیاسی وابسته شده است.
نبض ساختمان؛ رصد تحولات، پیشبینی آینده.
